Yaptığınız eylemler, aldığınız kararlar, istediğiniz şeyler toplumsal bir gereklilik mi, yoksa hırslarınızın veya nefretlerinizin biçimlendirdiği kişisel istekler mi? Eğer sonuç çok değişmiyorsa, toplumsal ve düşünsel bir biçimlenmeye katkısı olmuyorsa çok düşünmenin, kırk dereden su getirmenin pek anlamı yok.
İnsanlar çoğu kez davranış modelleriyle kendilerini bir kısır döngü içine itiyorlar. Oysaki yaşamın belini bu kadar sıkmaya gerek var mı? Bazen nereden inceyse oradan kopsun demek gerekli. Her şeyi düzelttiğimi sanan insanlar, aslında kendi kurdukları kısır bir döngü içinde debelenip durduklarının çok sonra farkına varırlar. Çünkü orada herkesin küçük çıkarları, hırsları ve anlamsızlıkları vardır. Ne zaman ki kendilerinin yapmaları gerekli bir eylem vardır veya kendilerine dokunacak bir sonuç, işte o zaman herkesin gerçek yüzü ortaya çıkar. Etrafımız bize bir şey olduğunda; “iyi ki ben değilim” diyen insanlarla doludur. Bunu yaşamı ve insanları sınayarak öğreniriz. Bu durumun aslında sizde hayal kırıklığına yol açmaması gerekli. Çünkü insanların çoğu böyledir.
Geri kalmış toplumların en önemli özelliklerindendir; her şeyi başkalarından beklemek. Konuşmayı, eleştirmeyi şehvetle sever insanlar. Ancak somut adım atmaya, eylem koymaya gelince, hep başkalarından beklerler. Başkaları somut adım atacak, başkaları mücadele edecek, başkaları senin adına konuşacak; sen, cam fanus içinde, risk almadan yaşamını sürdüreceksin. Başkaları kötü olacak, başkaları istenmeyen insan olacak; sen ise yapman gerekli veya katkı sunman gerekli olan en ufacık bir şeyi yapmayacaksın.
İnsanlar yapamayacağı, eylem koymayacağı davranışları boşuna konuşmamalı. Lafla peynir ekmek gemisini yürütmeye çalışmamalı. Böyle olacağına susmalı. Ki bazen susmak en büyük erdemdir. Şair şöyle demişti; “konuştuğun oranda anlaşılmak istiyorsan durmadan konuş, konuştuğundan fazla anlaşılmak istiyorsan arada bir sus”. Ey yaşam; ihtarname çekiyorum sana. Beni yüreğini avucunda taşıyan insanlarla dost kıl, umudu herkes için düşleyen insanlarla.